به گرازش خبرنگار سیمناد، با نهاییشدن تصمیمات شورای سنجش و پذیرش، کنکور ۱۴۰۵ به نقطهای تعیینکننده در مسیر اصلاحات آموزشی کشور تبدیل شده است؛ مجموعهای از تغییرات ساختاری که هم بر شیوه ارزیابی داوطلبان اثر میگذارد و هم قواعد پذیرش در دانشگاهها را تحتتأثیر قرار میدهد. این تصمیمات که در ماههای اخیر مورد واکاوی جدی کارشناسان بوده، اکنون در آستانه اجرا قرار دارد و فضای کنکوری کشور را وارد مرحلهای تازه کرده است.طبق اعلام رسمی سازمان سنجش، کنکور ۱۴۰۵ تنها یکبار در سال برگزار خواهد شد؛ تصمیمی که پس از سهسال تجربه برگزاری دو مرحله آزمون و بررسی چالشهای گسترده آن اتخاذ شد. مسئولان میگویند ناهمخوانی زمانبندی با تقویم آموزشی، سردرگمی داوطلبان و فشار روانی ناشی از «آزمونهای تکرارشونده» از مهمترین دلایل کنار گذاشتن ساختار دو مرحلهای بوده است. با این تصمیم، اعتبار دوساله نتیجه کنکور نیز لغو شده و نمره آزمون صرفاً برای همان سال تحصیلی قابل استفاده خواهد بود.در کنار این تغییر، سهم سوابق تحصیلی در پذیرش نهایی دانشجو همچنان ۶۰ درصد باقی میماند؛ سهمی که بخش عمده آن مربوط به امتحانات نهایی پایه دوازدهم است. این در حالی است که انتقادها نسبت به کیفیت برگزاری آزمونهای نهایی، اختلاف سطح مدارس و فشار مضاعف بر دانشآموزان همچنان پابرجاست. با این حال، مسئولان تأکید دارند که استانداردسازی امتحانات نهایی و افزایش نقش آنها، راهی برای کاهش اتکای صرف به آزمونی چندساعته و تقویت «ارزیابی پیوسته» در مدرسه است.
در هفتههای اخیر، طرحی در مجلس با محوریت بازگشت تأثیر مثبت معدل مطرح شده که در صورت تصویب، میتواند طراحی سیاستهای سنجش را دستخوش تغییر کند. هرچند این موضوع هنوز جنبه رسمی پیدا نکرده، اما ابهام ایجادشده درباره فرمول نهایی پذیرش، نگرانیهایی میان داوطلبان بهوجود آورده است. از دیگر محورهای مهم کنکور پیشرو، انتشار فهرست رسمی منابع آزمون ۱۴۰۵ است. این منابع بر مبنای نظام آموزشی 6-۳-3 تعیین شده و شامل عناوین درسی پایههای دهم تا دوازدهم است. سازمان سنجش اعلام کرده که «همخوانی محتوای کتابهای درسی با استانداردهای ارزیابی» در دستور کار قرار دارد و طراحی سؤالها با هدف کاهش پراکندگی، سازگاری بیشتر و امکانپذیری پیشبینی سطح دشواری دنبال خواهد شد.
مجموع تصمیمات اخیر نشان میدهد کنکور ۱۴۰۵ بیش از هر دوره دیگر تحتتأثیر سیاستهای جدید، فشارهای اجتماعی و مطالبه شفافیت قرار دارد. اگر اجرای این اصلاحات با نظارت دقیق همراه شود، میتواند گام مهمی در جهت بازنگری ساختاری کنکور باشد؛ اما در صورت عدم هماهنگی دستگاهها، احتمال افزایش سردرگمی و فشار روانی داوطلبان نیز وجود دارد. در نهایت، کنکور ۱۴۰۵ را باید نقطه تلاقی انتظارات، نگرانیها و امیدهای تازه در نظام سنجش کشور دانست.